بازشناسی قواعد حقوقی و اخلاقی حاکم بر مقدار مهریه (عنوان عربی: الإستعراف الجدیدالفقهی للقواعد الحقوقیة و الأخلاقیة السائدة علی قدرالصّداق)
مقدار مهریه، مهرالسنه، استحباب تقلیل مهریه، قواعد حقوقی، اصول اخلاقی (کلیدواژه عربی: قدر الصدق، صداق السنّة، استحباب تقلیل الصداق، الأحکام الحقوقیة، الأُصول الأخلاقیة)
پژوهش های فقه و حقوق اسلامی (فقه و مبانی حقوق اسلامی) - JOURNAL OF ISLAMIC LAW AND JURISPRUDENCE RESEARCHES
1388/2009
چکیده
یکی از نهادهای حقوقی پذیرفته شده در شریعت اسلام «مهریه» در نکاح دایم است. از موضوعات مربوط به «مهریه» مقدار آن است. امروزه افزایش بی رویه میزان مهریه و احیانا دور شدن از ماهیت و حکمت وضع و قانونگذاری آن، مایه نگرانی است. بازشناسی الگوی شرعی مقدار مهریه و قواعد حقوقی و اخلاقی حاکم بر آن می تواند در اصلاح این امر موثر واقع گردد.به نظر می رسد در شریعت اسلام مقدار مهریه مورد تاکید نیست و دخالت در آن لازم نباشد و نیز تعیین محدوده برای آن مطلوب و هماهنگ با مصلحت نمی باشد. و حتی بر فرض وجود مصلحت چه بسا بتوان ادعا نمود این امر عملی نباشد. از این رو اقدام قانونی الزام آور برای تقدیر مهریه، سزاوار و موثر نخواهد بود و به نقض غرض می انجامد. نگارنده در مقام راهکار ایجابی معتقد است از یک سو راه چاره برای دور نشدن از ماهیت مهریه و برخورداری از کارکرد مطلوب این نهاد مشروع، توجه به قواعد اخلاقی مربوط به مهریه می باشد. از سویی دیگر اصلاح دیدگاه ها نسبت به نهاد ازدواج و اهداف آن برای کاهش مقدار مهریه نقشی بنیادین دارد. چکیده عربی:من الاحکام الحقوقیة المقبولة فی الإِسلام هو الصداق فی النکاح الدائم و المتعلق به و قَدرُه. لکنَّ التزاید الفوضی فی قدره أصبح سبباً للإضطراب و المشغولیة، یلزمُنا اَن نستعرف جدیداً القاطع الشرعی لقدر الصداق و قواعده الحقوقیة و الأخلاقیة السائدة علیها.یبدو اَنّه فی الإِسلام لایؤکَّد قَدرُ الصداق و تعیین حدوده غیر مطلوب و لایوافق المصلحة بل انّه أمر غیر معمول. فلذلک لا یؤثّر إجراءَ قانونٍ لازمٍ لقدر الصداق للإرشاد الإیجابی ؛ المحقق یعتقد الإعتناءَ إلی القواعد الأَخلاقیة للصداق لعدم التباعد من حقیقة الصداق و الإستمتاع مِن حصیلة هذا الحکم الشرعی من جهة وأیضاً تجویدُ الآراء إلی طبیعة الزواج و أهدافه. لِتقلیل قدر الصداق دورٌ أساسی.  ؛

